باارزشى را در اين‌باره ارائه داده است او مىنويسد : « قرآن نخستين بار در حدود 1516 م ، در ايتاليا چاپ شد ، امّا مقامات كليسا ، بىدرنگ نسخه‌هاى آن را جمع‌آورى و ضبط كردند . پس از آن در سال 1694 م ، در بندر « هامبورگ » به طبع رسيد و آنگاه در سال 1698 م ، در شهر « پاووا » واقع در « ايتاليا » انتشار يافت و سپس در سال 1768 م ، در شهر « ليبزيك » آلمان چاپ شد . هيچ‌يك از اين ترجمه‌هاى اروپايى كه توسط ناشران مسيحى صورت مىگرفت ، مورد اعتماد مسلمانان قرار نگرفت . مسلمانان همچنان از روى نسخه‌هاى خطّى ، قرآن را تلاوت مىنمودند ، تا اينكه در سالهاى 1797 و 1798 ميلادى ، مسلمانان روسيّه به چاپ قرآن پرداختند . » « 1 » البتّه معدودى از خاورشناسان مانند « گوستاو فلوگل » ( G . Flugol ) در حدود توانايى و امكانات عصر خود ، در به ثمر رسانيدن يك متن صحيح قرآن با ترتيب و تنظيم كشف الآيات ، مساعى بسيارى به كار برده‌اند ، ولى سوءظنّ مسلمانان در چاپ و ترجمه قرآن با تصدّى افراد غير مسلمان ، به كلّى بىمورد و دور از واقع نبود . در قرون طولانى ، سازمانهاى يهودى و نصارى ، عليه اسلام و قرآن دست به تبليغات سوء زده بودند و پاره‌اى از خاورشناسان همپاى مبلّغين يهودى و مسيحى ، از قبيل « هنينگ » ( Hening ) در سال 1940 و « گلدزيهر » ( Goldziher ) يهودى در سال 1932 م ، و « رژى بلاشر » زير لفافه و عنوان تحقيق و اسلام‌شناسى ، سوءنظر خود را بروز داده و به القاى شبهه پرداخته بودند ، تا جايى كه « رژى بلاشر » فرانسوى به دنبال نظر « هنينگ » و « گلدزيهر » ، دو سطر به‌عنوان آيه 22 و 23 بر متن ترجمه‌ى خود افزوده است . . . سپس او عين مطالب تحريفى او را نشان داده است كه طالبين مىتوانند به آن كتاب مراجعه نمايند . « 2 » بالاخره در سال 1953 م . آقاى « آرتور آربرى » قرآن را در 2 جلد به انگليسى ترجمه و در لندن منتشر ساخت . « 3 » مرحوم « ابو عبد اللّه زنجانى » در تاريخ قرآن در اين‌باره مىافزايد : « هيچ‌كس به ترجمهء قرآن اقدام نكرده است ، مگر پس از ازدياد كتابهاى لغت و معاجم . نخستين ترجمه به زبان علمى اروپا ، در سال 1114 ميلادى به قلم « رابرت كنت » ( Robert kenett ) بوده كه در ترجمه آن از « پطرس طليطلى » كمك گرفته كه عالم و دانشمند عربىدانى بوده است و قرآن از راه اندلس وارد اروپا گرديد و مقصود از ترجمهء آن ، عرضه نمودن آن به‌صورت دى كلونى ( hiGinii ) يا به قصد ردّنويسى بوده است . اين ترجمه‌ها اغلب از روى دشمنى منتشر گرديد و به خوانندگان اجازه ندادند كه آن را متداول سازند ، زيرا چاپ آن ، از غرض منزّه نبود . در سال 1894 « هنلكمان » ترجمهء خود را صادر كرد و در سال 1895 ميلادى به چاپ رساند كه مملوّ از رديّه بود . پس از آن ، ترجمهء قرآن به زبانهاى انگليسى ، فرانسوى ، آلمانى ، ايتاليايى و روسى نيز شروع شد و اكنون قرآن مجيد به همهء زبانهاى مهمّ دنيا ترجمه يافته است و از قديمىترين ترجمه‌ها ، ترجمهء « سيل » ( Seale ) به انگليسى به سال 1734 م . مىباشد . با اينكه « سيل » مقيّد به رعايت كلمهء اصلى نبوده است و ترجمه را به‌صورت آزاد ، گسترش داده است ، با اين حال ، ترجمهء او از نفيس‌ترين و سودمندترين ترجمه‌ها ، در حال حاضر است . . . . البتّه اخيرا « رژى بلاشر » استاد شرق‌شناس « سوربن » فرانسه قرآن را به زبان فرانسه ترجمه و به

--> ( 1 ) كتابشناسى جهانى ترجمه‌هاى قرآن نوشته مرتضى اسعدى نشر دانش سال 6 شماره 6 ، مهر ماه و آبان 1365 ش . ( 2 ) تاريخ جمع‌آورى قرآن ، استاد شهيد محمد رضا نائينى . ( 3 ) تاريخ جامع قرآن ، دانشمند فقيه ابو عبد اللّه زنجانى ص 37 .